KOBİ’lerin dijital süreçlerinin geliştirilmesi, endüstri 4.0 kavramıyla hayatımıza girerek son günlerin işletmeler için popüler bir gündemi haline gelmiştir. Firmaların desteklenmesi ve büyütülmesi amacıyla kurulan KOSGEB kurumu da bu gündeme ayak uydurarak bu alanda işletmelerin desteklenmesi amacıyla iki farklı başlıkta KOBİGEL çağrısına çıkmıştır. Uzun zamandır beklediğimiz bu çağrının kapsamı açısından beni biraz hayal kırıklığına uğrattığını söyleyebilirim. İşletmelerin en önemli ihtiyacı olan ERP sistemlerinin kapsam içerisine alınmaması öncelikli ihtiyaçların tespiti konusunda önemli problemlerin olduğunu göstermektedir. Özellikle Anadolu’da faaliyet gösteren üreticilerin en önemli sorunlarının başında sistem kurulumları gelmektedir. Entegre ERP ve MRP sistemleri kullanan firma sayısının %5’i geçmediği bir ortamda bu konunun pas geçilerek robotik sistemler veya big datanın destek kapsamına alınması oldukça manidardır.

            Programları kısaca açıklamak gerekirse KOSGEB aşağıda belirteceğimiz 6 ana başlıkta proje istemektedir: İki başlığımızın birincisi bu konularda teknoloji üreten firmaları “İmalat Sanayi Sektöründe Dijitalleşme Sürecine Katkı Sağlayabilecek Yerli Teknoloji Geliştiricisi KOBİ’lerin Desteklenmesi” diğeri de “İmalat Sanayi Sektöründe Faaliyet Gösteren KOBİ’lerin Üretim ve İlişkili İş Süreçlerinde Dijital Teknolojilerden Yararlanma Düzeyinin Arttırılmasıbu konularda alım yapacak olan imalatçı firmaları kapsamaktadır. Yani bu sistemleri hem üretecekler hem de satın alıp kullanacaklar için çağrı mevcuttur.

Konu başlıkları ise;

  1. Büyük Verinin Analitik Yöntemlerle İşlenmesi ve İmalat Sanayinde Kullanımı,
  2. İmalat Sanayinde Nesnelerin İnterneti,
  3. İmalat Sanayinde Otonom Robot Teknolojileri,
  4. İmalat Sanayinde Akıllı Sensör Teknolojileri,
  5. Yapay Zekaya Dayalı Siber Fiziksel Akıllı Fabrika Sistem ve Bileşenleri,
  6. İmalat Sanayinde Siber Güvenlik,

olarak belirlenmiştir.

     KOSGEB burada anlam karmaşasını önlemek için bu konu başlıklarının içeriğini kendi çağrı rehberlerinde açıkça belirtmiştir. Başvuru yapmayı planlayan işletmelerimizin başvurudan önce mutlaka bu kapsamları uzman kişilerle birlikte değerlendirmeleri gerekmektedir.

            Programdan teknolojiyi uygulayacak olan üretici firma olarak başvuru yapılacak olması halinde 2018 cirosunun en az 500.000 TL olması gerekmektedir.

Teknolojiyi geliştirecek firmalar için ise en önemli şart,  proje konusu ürün/ yazılımın potansiyel alıcısı olan en az bir adet “bilanço esasına göre defter tutan ve 2017 – 2018 yıllarından herhangi birinde net satış hasılatı 500.000 TL’nin üzerinde olan İşletme’nin satın alma niyet beyanı talep edilecektir.

2019 KOBİGEL programı için en önemli değişiklik, daha önce 150 bin TL olan makine ekipman fiyatının 250 Bin TL ye çıkartılması ve personel istihdamı için mevcut personele de destek verilecek olmasıdır. Bunun dışında daha önce yayınlanan KOBİGEL programlarındaki aynı şartlar geçerlidir.

İşletmelerimizin dikkat etmeleri gereken bir diğer husus ise çağrı kapsamında başvuracak projelerin mutlaka elde edecekleri faydaların sayısal olarak ifade edilebilme zorunluluğudur. Gerek ön değerlendirme de gerekse kurul toplantılarında projelerin bu özelliğinin üzerinde titizlikle durulması beklenmektedir. Bu sebepten projelerin mutlaka ehil kişileri tarafından hazırlanması özellikle önem arz etmektedir. Kopyala-yapıştır tarzı projelerin geçme şansı olmadığı gibi kurul aşamasında da sizi zor durumda bırakabilir.  Mutlaka bu konuda uzman kişilerden destek almanız gerekmektedir keza KOSGEB tarafından akredite olmuş uzmanlardan ya da öğretim görevlilerinden alacağınız hizmetler de karşılanmaktadır.  Süreç içerisinde aklınıza takılan her sorunuz için bizimle irtibata geçebilirsiniz

KOBİGEL “İMALAT SANAYİNDE DİJİTALLEŞME” TEMALI PROJE TEKLİF ÇAĞRISI KAPSAMINDAKİ AKILLI DİJİTAL TEKNOLOJİLERE İLİŞKİN ÖRNEKLER

1- Büyük Verinin Analitik Yöntemlerle İşlenmesi ve İmalat Sanayinde Kullanımı

Örnek 1: Medikal cihaz üretimi yapan X işletmesi, üretim işlem adımlarının geriye dönük izlenebilirliğini sağlamak üzere müşteriye sevk öncesinde her ürünün kasasına barkod basmaktadır. Ürün arıza sonrası anlaşmalı teknik servise gönderildiğinde teknik servis bu barkod ile birlikte onarım kayıtlarını X işletmesine iletmektedir. X işletmesi, sevk edilen binlerce ürünün arıza kayıtlarından geriye dönük olarak; hangi iş atölyesinde, hangi tarihte, hangi parti malzeme ve ara ürün kullanıldığında, hangi üretim parametrelerine göre işlem yapılırken hangi hatanın oluştuğunu tespit etmek, bu hatanın oluştuğu vardiyanın sorumlu personellerini, hataya neden olan malzemelerin tedarikçilerini, hata ortaya çıktığında kullanılmakta olan üretim parametrelerini vb. büyük veri yazılımıyla kısmen otonom şekilde analiz ederek malzeme tedariği ve üretim süreçlerinde iyileştirici kararlar almaktadır.

Örnek 2: Ofis mobilyası üretimi yapan X işletmesi, “müşteri sadakat kartı” uygulamasıyla müşterilerinin ürünle ilgili malzeme, renk vb. tercihlerini, satın alım sıklık ve dönemlerini, müşterilerin kart kayıt bilgilerindeki adres bilgilerini vb. büyük veri yazılımıyla kısmen otonom şekilde analiz ederek hangi ürün türünden hangi dönemde ne miktarda üretilmesi gerektiği, buna göre tedarik edilmesi gereken malzemeler, kritik malzeme stoğu yönetimi ve üretim planlamasına ilişkin kararların alınmasını sağlamaktadır.

2- İmalat Sanayinde Nesnelerin İnterneti

Örnek 1: Cam üretimi yapan X işletmesi, cam kesim makinesi ile stok raflarındaki sensörlerin iletişimi sayesinde; raflarda dizili cam türlerinin konumu (kesim alanına olan mesafe, levhaların diziliş sırası vb.) ve ana üretim planındaki iş emirlerini esas alarak en az cam firesi olacak şekilde kesim makinesinin kesim optimizasyonu yapmasını, kesim makinesine taşınacak camların en az taşıma mesafesi olan raflardan taşınmasını sağlamaktadır.

Örnek 2: Trafo üretimi yapan X işletmesi, teslimini yaptığı trafolardaki sensörler vasıtasıyla  ana merkeze trafolarla ilgili çalışma sıcaklığı, yağ sıcaklığı vb. çalışma parametreleriyle ilgili anlık bilgiler transfer etmekte, bilgiler otonom şekilde işlenerek  yanma tehlikesi olanlar uzaktan durdurulmakta, arızalı bileşen ve çalışma parametreleri kaydedilmekte, arıza riski belirenlerin sahiplerine bakımla ilgili mesajlar gönderilmektedir.

3- İmalat Sanayinde Otonom Robot Teknolojileri

Örnek: Yedek parça imalatı yapan X işletmesinde otonom kaynak robotu, imalat hattında kendinden bir önceki operasyon adımından çıkan ara ürünlerin miktarını ve ürün türünü algılayarak kendi işlem hızı ve enerji kullanımıyla ilgili otonom ayarlamalar yapmakta, önündeki ara ürün stok seviyesi belirli bir seviyenin altına düştüğünde uyku konumuna geçerek enerji sarfiyatını azaltmakta, ürün türüne bağlı olarak kaynak işlem parametrelerinde otonom ayarlamalar yapmaktadır. X işletmesi gerektiğinde robotun öğrenme ve reaksiyon algoritmasında değişiklik yapabilmektedir.     

4- İmalat Sanayinde Akıllı Sensör Teknolojileri

Örnek: Kimyasal malzeme imalatı yapan X işletmesi, konveyör bantlarından geçen toz hammaddelerin ağırlığını ve konveyör çalışma hızını akıllı sensörlerle anlık olarak ölçerek bu sensörlerin konveyör ana kumanda sistemi ve hammadde silolarına gönderdiği veri / komutlarla konveyör çalışma hızını ve hammadde karışım miktarlarını otonom şekilde ayarlamaktadır. 

5- Yapay Zekaya Dayalı Siber Fiziksel Akıllı Fabrika Sistem ve Bileşenleri 

Örnek: Tekstil sektöründeki X işletmesi, yıpranma sonucu değişim gerekliliği olan makine parçalarının çalışma durumunu anlık olarak takip etmekte ve makine ya da makine parçalarından okunan verilere dayalı olarak; makinenin durmasına ve maddi kayba sebep olacak arızalar gerçekleşmeden önce bakım planlaması ve üretim planlaması karalarının otonom şekilde alınmasını veya sağlayacak kestirimci bakım sistemi çalıştırmaktadır. 

6- İmalat Sanayinde Siber Güvenlik        

Örnek: İlaç üretimi yapan X işletmesi, üretim istasyonlarındaki üretim parametrelerini sensörler vasıtasıyla sürekli izlemekte ve kaydetmektedir. Bu veriler, bulut üzerinden lisans sahibi ana yüklenici firmayla da paylaşılmaktadır. X işletmesi, sensörlerden gelen verilerin depolandığı kendi sunucularının ve bu verilerin bulut sunuculara transfer sürecinin veri güvenliğini siber güvenlik yazılımıyla sağlamaktadır.